logo
Ana Sayfa
KIBLE
365 GÜN DUA
ABDEST VE TEYEMMÜM
AHLAK BİLGİLERİ
ALIŞ VERİŞ BİLGİLERİ
ALLAHÜ TEALA
ANA - BABA HAKKI
BOZUK FIRKALAR
BÜYÜ-SİHİR-HURAFELER
CENNET VE CEHENNEM
CİHAD
ÇEŞİTLİ KONULAR
DEVİR VE İSKAT
DİNİMİZ-BATIL DİNLER
DOĞRU İMAN BİLGİLERİ
ESHAB-I KİRAM
EVLİLİK VE AİLE
EVLİYAYI TANIMAK
FAİZ
FİTNE VE GIYBET
FİTRE-UŞUR-ZEKAT
GÖRGÜ KURALLARI
GUSÜL
HAC VE UMRE
HAYZ VE NİFAS
İDARECİLİK BİLGİLERİ
KUR'AN ÖĞRETMENİ
KUR'AN-I KERİM
KURBAN-ADAK
MEZHEPLER DOSYASI
MİRAS-FERAİZ VE BORÇ
MUCİZE-KERAMET-SİHİR
MÜBAREK GÜNLER
MÜZİK VE TEGANNİ
NAMAZ
Bayram namazları
Bazı tesbih ve dua
Cem etmek
Cemaatle namaz
Cenaze namazı
Çeşitli sorular
Dilsiz ve kekeme
Ezan ve İkamet
Gece namazı
Hastalıkta namaz
Hünsa'nın namazı
İade gerektirmeyen
İbadet lisanı
İftitah tekbiri
İkindinin sünneti
İmamlık
Kadınların namazı
Kağıda bakarak okuma
Kalbim temiz demek
Kıbleye karşı dua
Kılmamanın zararı
Kılmayanın iyiliği
Kısa kollu namaz
Kıyam ile ilgili
Kilisede namaz
Kime zor gelir
Kutuplarda namaz
Mesbukun namazı
Mezarlıkta namaz
Mezheplerde hükümler
Mübah olan özürler
Namaz kılınan yerde
Namaz nasıl kılınır?
Namaz Programı
Namaz Risalesi
Namaz ve riya
Namazda huşu
Namazda niyetin yeri
Namazdan sonra
Namazı bozan şeyler
Namazın farzları
Namazın müstehabları
Namazın mekruhları
Namazın sünnetleri
Namazın vacibleri
Namazla alay edilmez
Namazlarda niyet
Nasıl elbise giymeli
Önden geçmek
Rabbena lekel hamd
Resimli seccadeler
Rükû ve secde
Rükün nedir
Salât ne demektir?
Sandalyede namaz
Sarık ve Takke
Secde-i sehv
Sübhane Rabbike
Sure atlamak
Sünnet - Farz arası
Sünnetleri kılmamak
Tadil-i erkan
Teganni nedir?
Teravih namazı
Tertip sahibi olmak
Tilavet secdesi
Vaktinde kılmak
Vitir namazı
Yanlış okumak
Yüksek sesle âmin
Zamm-ı sure okumak
+Cihaz ile ibadet
+Cuma namazı
+İstikbâl-i Kıble
+Kaza namazı
+Nafile Namaz
+Namaz Sureleri
+Namaz Vakitleri
İctimâ Vakti
İrtifa Cedveli
Kerâhet Zamanları
Mekruh vakitler
Mühim Tenbih
Namaz Vakitleri
Temkin Müddeti
Sabâh nemâzı vakti
Öğle Nemâzı Vakti
İkindi Nemâzı Vakti
Akşam Nemâzı Vakti
Yatsı Nemâzı Vakti
Dühâ (Kuşluk) Vakti
Dahve-i kübrâ Vakti
Gece Yarısı Vakti
İsfirâr-ı şems Vakti
İştibâk-i nücûm
Meyl-i Şems
Oruç ve namaz
Seher Vakti
Ta'dîl-i zemân
Teheccüd Vakti
+Necasetten taharet
+Yolculukta namaz
NELERİ YİYEBİLİRİZ
NİKAH-TALAK-MEHR
ORUÇ
OSMANLI SULTANLARI
PEYGAMBER EFENDİMİZ
SAĞLIK BİLGİLERİ
SIRAT KÖPRÜSÜ
SÜNNET VE BİD'AT
ŞAFİİ İLMİHALİ
TESETTÜR
UYDURMA HADİS OLURMU
YEMİN VE KEFARETİ


Ziyaretçi Sayısı
Loading

Temkin Müddeti

Güneşin merkezinin hakîkî (astronomik) üfukta olmasından sonra, arka (üst) kenarının temkin miktarı kadar daha aşağıya, yani şer’î üfka inerek, güneş ışığının en yüksek tepeden kaybolması için geçen zamana Temkin Müddeti denir. Şer’î üfuk, bir mahallin en yüksek yerinden görünen üfuktur. Hakîkî (astronomik) üfuk ise, astronomik hesâblarda kullanılan, bulunulan mahallin şakûlüne dünyanın merkezinden dik olan düzlemdir. Astronomik formüllerle, astronomik (hakîkî) üfka göre hesâblanan vakte Hakîkî Vakit ve şer’î üfka göre, doğru olan vakte ise Şer’î Vakit denir. Bir namazın hakîkî vakti (Astronomik hesâbla bulunan vakti) ile şer’î vakti arasındaki zaman farkı, hakîkî (astronomik) üfuk ile şer’î üfuk arasındaki zaman farkı kadardır. Bu da Temkin Müddetidir.

İmsâk vakti dahil, bütün namaz vakitlerinin hesâbında, Temkin müddetinin kullanılması zarûrîdir. Temkin müddeti, 4 unsurdan meydana gelir. Bunlar, Güneşin yarı çapı (Nısf kutr-ı şems), Işığın kırılması (İnkisâr-ı şuâ), Üfkun alçalması (İnhitât-ı üfuk) ve Güneşin paralaksıdır (İhtilâf-ı manzar). Bu 4 unsurun ilk üçü toplanıp, bulunan toplamdan dördüncüsünün çıkarılması ile elde edilen zamana, müddete Temkin Müddeti denir. Bu 4 unsurun açıklaması aşağıdadır.

1. Güneşin Yarı Çapı (Nısf kutr-ı şems): Namazın hakîkî vakitleri, astronomik formüllerle, astronomik ufka göre, hesâblanarak bulunur. Astronomik hesâblarda, hakîkî üfuk düzlemi kullanılır. Hakîkî üfuk düzlemi, gözlemcinin (Râsıdın) ayaklarını dünyanın merkezine birleştiren doğrultuya (Şâkûl doğrultusuna) dünyanın merkezinden dik olan düzleme denir. Bu astronomik hesâblarda, güneşin ve dünyanın merkezleri alındığından, güneşin merkezi güneş doğarken, bu astronomik üfka geldiğinde, “güneş doğdu” denmekte ve güneşin merkezi güneş batarken, yine bu astronomik (hakîkî) üfuk düzlemine geldiğinde, “güneş battı” denmektedir. Hâlbuki, hem doğma ve hem de batma esnasında, güneşin yarısı bu astronomik (hakîkî) üfkun üstünde olduğundan, güneşin yarısı, gözlemci tarafından görülmektedir. Bu bakımdan, güneş daha evvel doğmuştur. Yine bu hesâbla battı denildiği anda da, henüz batmamıştır. Çünkü güneşin yarısı üfkun üstündedir. Temkinin birinci unsuru budur. Yani, güneşin üst kenarının doğarken, bu üfuktan çıkması ve batarken de bu üfuktan güneşin üst kenarının kaybolması lâzımdır. O halde, hem doğuşta, hem de batışta, güneşin yarı çapı kadar aşağıda olması gerekmektedir. Astronomik hesâblarda güneşin merkezi alınmaktadır. Namaz vakitlerinde ise, güneşin üst kenarı esas alınmaktadır. Bu ikisi arasındaki fark, güneşin yarı çapı kadardır. Yani hem doğuşta ve hem de batışta, güneşin, yarı çapı kadar aşağıda olması lâzımdır.

2. Güneş Işıklarının Kırılması (İnkisâr-ı şuâ): Güneşin astronomik hesâbla astronomik üfka göre bulunan yeri, görüldüğü yere göre daha aşağıdadır. Yani, gözle bakıldığında görülen yeri, hesâbla bulunan yerinden daha yukarıdadır. Bunun da sebebi, güneş ışıklarının hava tabakalarından geçip, gözlemcinin (Râsıdın) gözüne gelene kadar kırılmasıdır. Bu ışığın kırılma olayı sebebi ile güneşin tamamı, hesâbla bulunan yerden daha yukarıda görülmektedir. Yani, ışığın kırılmasından doğan bu fark, Temkin müddetinin 2. unsurudur. Diğer bir ifade ile hem doğuşta, hem de batışta bu fark kadar güneşin tamamının aşağıya inmesi lâzımdır.

3. Üfkun Alçalması (İnhitât-ı üfuk): Namaz Vakitleri hesabında şehrin, yani bulunulan mahallin en yüksek yerinden görülen şer'î üfuk esas alınır. Astronomik üfka göre yapılan astronomik hesâblarla bulunan akşam vaktinde, yani güneşin battığı vakitte, güneşin yüksek yerlerin üfuklarından batmamış olduğu görülür. Bu hâl, mahallin en yüksek tepesinden görülen şer’î üfkun, astronomik hesâbların yapıldığı astronomik (hakîkî) üfuktan daha aşağıda olduğunu göstermektedir. Yani, akşam namazı ve iftar vakti, güneşin astronomik üfuktan batmasıyla değil, o mahallin en yüksek tepesine ait olan şer’î üfukdan batması ile olmaktadır. En yüksek tepeden görülen üfka, “Şer’î üfuk” denir.

Astronomik hesâblarda Temkinin bu unsuru yoktur. Çünkü, astronomik hesâblar deniz, ova gibi düz yerlere göre yapılmakta ve “Almanak” isimli kitâblarda, hep bu düz yerlere göre bilgiler ve ölçüler yayınlanmaktadır. Hâlbuki, Namaz Vakitleri, bütün şehre âid olduğundan, o şehrin en yüksek yerlerinde oturanların da, oruc ve namazlarının sahîh olması lâzımdır. Yerleşim yerleri ve şehirler, ova ve deniz gibi düz değildir. Arazi engebelidir. İmsâk ve Namaz Vakitlerinin hesâblanmasında, güneşin doğması, batması ve güneşin yüksekliği, O şehrin en yüksek yerinden görülen şer’î üfuktan alınması gerekir. Şer’î üfuk hattı, astronomik hesâblarda kullanılan astronomik üfuktan daha aşağıda bulunduğu için, güneşin daha aşağı inerek, bu şer’î üfuktan batması ve doğarken de bu astronomik üfka nazaran, yine aşağıda olan bu şer’î üfuktan doğması lâzımdır. Hulâsa, güneşin şer’î üfuktan doğuşu, bu astronomik üfuktan doğuşundan, ilk üç unsurun toplamından, paralaksın çıkarılması ile elde edilen müddet kadar evvel, batışı ise, aynı müddet kadar sonradır.

4. Güneşin Paralaksı (İhtilâf-ı manzar): Güneşin merkezini, dünyanın merkezi ile bulunduğumuz yere birleştiren iki doğrultunun, güneşin merkezinde meydana getirdiği açı olup, kıymeti 8,8 açı saniyesidir. Bu açı çok küçük olduğundan, neticeye tesiri çok azdır. Kısaca, Paralaks, yani İhtilâf-ı manzar, güneşin merkezinden dünyanın yarı çapını gören açıdır. İnsanlar dünyanın üzerinde yaşarlar. Astronomik formüllerle astronomik üfka göre yapılan hesâblar ise, dünyanın merkezine göre yapılır. Paralaks, Temkinin bu üç unsurunun aksine, doğuşu geciktirip, batışı evvele aldığından, Temkin müddeti, yukarıdaki üç unsurun toplamından, Paralaks'ın çıkarılması suretiyle bulunur. İslâm astronomları tarafından, arz derecelerine göre hesâb edilerek bulunan bu Temkin müddetleri, cedvel haline getirilmiş ve eserlerinde neşr olunmuştur.  Temkin Cedveli tabiri üzerine tıklandığında, açılacak olan sayfada, bu temkin cedveli görülecektir. Temkin müddetleri, İmsak ve Namaz Vakitlerinin hesâblanmasında, astronomi ilminin bir zarureti olarak mutlaka kullanılmalıdır.

Bir şehirde bir tek şer’î üfuk ve bir tek temkin müddeti vardır. Bir şehrin en yüksek mahalline ait olan Temkin zamanı değiştirilemez.Her namaz için ayrı ayrı temkinler yoktur.

Temkin zamanı azaltılırsa, öğle ve daha sonraki namazlar vakitlerinden evvel kılınmış olur. Oruca da sahûr vakti geçtikten sonra başlanılmış olur. Bu namazlar ve oruclar sahîh olmazlar. Temkin müddetinin, İhtiyat zamanı ile uzaktan yakından hiçbir ilgisi yoktur. Temkin müddetini bir İhtiyat zamanı zannederek, imsâk vaktini 3-4 dakika geciktirenin orucu, akşam vaktini 3-4 dakika öne alanın orucu ve akşam namazının fâsid olacağı, Dürr-i yektâ kitabında da yazılıdır.

Top
Sitemizdeki bilgilerden, Orijinaline sadık kalmak şartıyla, izin almaya gerek kalmadan, herkes istediği gibi alıp istifade edebilir.